Να μην αφήσουμε να θαφτεί το Ελληνικό #MeToo

Οι καταγγελίες Μπεκατώρου δεν έκαναν κάτι άλλο από το να τραβήξουν το πέπλο της σιωπής για τις αθλιότητες που συμβαίνουν σε κάθε κόμβο, μικρό ή μεγάλο, μιας εξουσιαστικά και πατριαρχικά δομημένης κοινωνίας. Ποιος άλλωστε δεν γνωρίζει πως η ανοχή σε σεξιστικές επιθέσεις, από ένα χυδαίο σχόλιο έως τον καθαρό βιασμό είναι απαραίτητος όρος για να μπορέσει να επιβιώσει μια γυναίκα σε επαγγελματικούς, ακαδημαϊκούς, αθλητικούς και κάθε άλλο χώρο που εμπεριέχει ανταγωνισμό και κυριαρχία;

Η ιδιαιτερότητα της Μπεκατώρου, κι αυτό που άνοιξε τους ασκούς των αποκαλύψεων ήταν πως πρόκειται για μια καταξιωμένη Ολυμπιονίκη και οι καταγγελίες της αφορούσαν ένα αθλητικό πεδίο υψηλού πρεστίζ που πλειοψηφικά στελεχώνεται από κόσμο στην κορυφή της κοινωνικής πυραμίδας. Δύσκολα θα μπορούσε να αγνοηθεί και εύκολα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο προπαγάνδας και επίδειξης «φεμινιστικών αντανακλαστικών» από τον καθεστωτικό εσμό παραγόντων, πολιτικών και media. Η αλληλεγγύη ανάμεσα στους κυρίαρχους είναι πάντα δεδομένη αλλά ποτέ δεν θα φτάσει στο σημείο να θέσει σε κίνδυνο την συνολική τάξη. Αν ένας υψηλά ιστάμενος ένοχος δεν είναι εφικτό να προστατευτεί τότε θα θυσιαστεί δημόσια. Και μόλις περάσουν μερικοί μήνες και το θέμα θαφτεί θα «αποκατασταθεί» σιωπηλά σε κάποια άλλη θέση.

Οι αποκαλύψεις της αθλήτριας άνοιξαν τον δρόμο για να ακολουθήσουν και άλλες. Η ξαφνική δημοσιότητα του θέματος άλλαξε έστω και λίγο τις ισορροπίες φόβου. Ένα θύμα κακοποίησης βλέπει ότι υπάρχει κεφάλαιο δημοσιότητας που ίσως λειτουργήσει σαν ασπίδα προστασίας και αυτό μπορεί να γύρει μέσα του την ζυγαριά έτσι ώστε να τολμήσει να μιλήσει. Και έτσι συνέβη τις προηγούμενες μέρες που νέες καταγγελίες είδαν το φως, και διάφοροι παράγοντες άρχισαν να ιδρώνουν ανήσυχοι. Χρωστάμε ευγνωμοσύνη στην Μπεκατώρου.

Οσοι/ες όμως ξέρουν πως λειτουργεί η προπαγάνδα («επικοινωνία» λέγεται στην φιλελεύθερη γλώσσα) γνωρίζουν πως ο προπαγανδιστικός αχός, στις σημερινές συνθήκες έχει όριο το τριήμερο. Αν δεν συντηρηθεί με νέα περιστατικά και καμπάνιες, με μια επίμονη αντίσταση σε νέους περισπασμούς δημόσιων ζητημάτων, θα σβήσει. Και το ελληνικό #metoo δείχνει να έχει πάρει αυτή την πορεία.

Κι όχι μόνο γιατί κλείνει «φυσιολογικά» ο αρχικός επικοινωνιακός κύκλος.

Αλλά γιατί πλέον γίνεται μια ανεξέλεγκτη απειλή ενάντια σε αρσενικούς μεγαλοπαράγοντες της δημόσιας ζωής. Αν η πέτρα αφεθεί να κυλήσει, θα επιταχύνει και θα μεγαλώσει, τίποτα δεν θα την σταματήσει και θα πάρει μαζί της διάφορους. Στο επισυναπτόμενο βίντεο ακούμε για έναν βιαστή άρχοντα των ελληνικών ΜΜΕ. Όλοι επίσης έχουμε ακούσει για τα κατορθώματα ελληνα μεγαλοπολιτικού της «κεντροαριστεράς», καθηγητή Συνταγματικού Δικαίου στην βόρεια ελλάδα που για να πάρουν οι φοιτήτριες που διάλεγε πτυχίο, έπρεπε να «του κάτσουν». Δεν ξέρουμε μήπως τι γίνεται στην μόδα; Στα κομματικά γραφεία και τα τις προσλήψεις ημετέρων;

Θα αναρωτηθεί κάποιος και δίκαια: έχει διαφορά αν ο βιαστής είναι μεγαλόσχημος ή ένας «ασήμαντος»;

Ναι έχει. Όχι στην απαξία της πράξης, ούτε στην αναγκαιότητα της καταγγελίας, ούτε στην απαιτούμενη αντίδραση. Διαφορά έχει στην ποσοτική έκταση της αθλιότητας αλλά και στην τρομοκρατία που ασκεί η αποκάλυψή της. Δηλαδή στο πόσοι/ες κινδυνεύουν άμεσα αν ένα τέτοιο πρόσωπο συνεχίσει να κάνει ότι κάνει αλλά και πόσοι θα τρομοκρατηθούν (και ίσως «μαζευτούν») με την αποκάλυψη. Έχει όμως και ακόμα μία διαφορά.

Το να βγει μια γυναίκα να καταγγείλει, ακόμα και αν δικαιωθεί για μια συγκεκριμένη καταγγελία είναι βέβαιο ότι θα βρεθεί στην μόνιμη δυσμένεια των υπόλοιπων παραγόντων στον χώρο που κινείται. Δεν είναι μόνο η «αλληλεγγύη» ανάμεσα στα αντρικά προνόμια αλλά και η απαίτηση ομερτά για τα άπλυτα κάθε εξουσιαστικού πεδίου, και πέρα από την πατριαρχική συνθήκη. Η συντριβή μεγαλόσχημων προσφέρει μια αίσθηση ασφάλειας στα θύματα, κι αν υπάρχει κανείς, από όσους αναρωτιούνται «γιατί η Μπεκατώρου δεν μίλησε νωρίτερα», που να έχει καλές προθέσεις, θα πρέπει να φροντίσει ώστε όποια καταγγέλλει, όχι μόνο θα δικαιωθεί  σήμερα αλλά δεν θα χάσει, ακόμα  και την “ταπεινή” καριέρα της μετά από δύο χρόνια…

Ακόμα και για την Μπεκατώρου, ακόμα και για μια ολυμπιονίκη που βιάστηκε, χρειάστηκαν να περάσουν μήνες από τότε που έκανε την καταγγελία μέχρι αυτή να διαβεί τα στεγανά και να ακουστεί. Τι ελπίδα έχει η «Μαρία η πωλήτρια» που της πιάνει τον κώλο ο προϊστάμενος στην τουαλέτα;

Έχουμε μια ευκαιρία με το τωρινό ελληνικό #MeToo. Μια ευκαιρία να δημιουργήσουμε ένα δημόσιο safe space καταγγελιών. Το ρυάκι πρέπει να γίνει ποτάμι, και πρέπει να το προσπαθήσουμε, γιατί αφού έκαναν την επίδειξή τους,  όλοι οι παράγοντες θέλουν να το σταματήσουν. Πλέον αρχίζει να τους γίνεται επικίνδυνο.

Πρέπει να το κρατήσουμε στην δημοσιότητα, πρέπει να αναδείξουμε κάθε καταγγελία, πρέπει να δημιουργούμε τους όρους για νέες καταγγελίες. Αδιάφορο αν ο θύτης είναι φασίστας, δεξιός, αριστερός, κομμουνιστής ή αναρχικός αλλά καθόλου αδιάφορο αν υψώνεται γύρω του τείχος προστασίας. Οσο πιο προστατευμένος ο θύτης τόσο πιο σκληρή πρέπει να είναι η επίθεση εναντίον του. Εδώ δεν πάμε να πείσουμε. Πάμε να τρομοκρατήσουμε.

Έχουμε στα χέρια μας μια ευκαιρία, όχι προφανώς για να εξαφανιστεί η πατριαρχία αλλά έστω να της αφαιρέσουμε, χωρίς αναισθητικό, μερικά δόντια και να γλιτώσουν ίσως μερικά θύματα. Μην την χάσουμε.