Έχουμε γράψει πολλάκις σχετικά με το σχέδιο που έχει εξυφανθεί από κράτος και κεφάλαιο, με αφορμή και ευκαιρία την πανδημία του κορονοϊού. Ένα πολύ σημαντικό κομμάτι αυτού του δυστοπικού σχεδίου είναι η επιβολή της σιδηράς πειθαρχίας, με τον μπαμπούλα της καραντίνας να τριγυρνάει πάνω από τα κεφάλια μας. Αφού πλάστηκε με μαεστρία το αφήγημα της ατομικής ευθύνης (όχι ως κάτι που έτσι κι αλλιώς υπάρχει σε όλους μας, αλλά ως η νούμερο ένα ευθύνη προφύλαξης από τον ιό) ώστε το κράτος πλέον να φαίνεται ως ο υπέρτατος προστάτης απέναντι στα “άτακτα παιδιά” που παρακούνε και βάζουν σε κίνδυνο τους υπόλοιπους, αφού με συγχρονισμένα ψέμματα και fake news από όλα τα καθεστωτικά ΜΜΕ σκεπάστηκαν καλά οι ευθύνες του κράτους για την διάλυση της δημόσιας υγείας, ο κόσμος πια κλήθηκε να “μείνει ασφαλής” εκτός του σπιτιού (όσοι δηλαδή δεν ξέμειναν να εργάζονται σε χώρους μαζικής συνάθροισης και εν μέσω καραντίνας), για να “πάρει μπρος η οικονομία” και να σωθεί ότι δεν σώζεται για τα αφεντικά, κυρίως στο κομμάτι του τουρισμού, στο οποίο το ντόπιο κεφάλαιο βασίζεται κατά 25% και για το οποίο εν τέλει φαίνεται πως έγινε ο μεγαλύτερος ντόρος της καραντίνας. Αυτό δεν είναι κάποιο δικό μας σενάριο, εμμέσως πλην σαφώς όλη η κρατική προπαγάνδα και τα λεγόμενα των ΜΜΕ περί “εγγύησης της Ελλάδας ως ασφαλούς τουριστικού προορισμού” εκεί μας οδηγούν.
Ο κόσμος όμως βγήκε έξω με κάτι παραπάνω από τον “φόβο του ιού” για τον ίδιο και τους οικείους του: Με την απειλή του να είναι ο ίδιος υπεύθυνος -αν δεν συμμορφωθεί- για μια νέα καραντίνα. Με τον κίνδυνο να κουβαλάει αυτός το “κοινωνικό στίγμα” της επιστροφής στα μέτρα, αν δεν πειθαρχήσει. Έτσι, με αυτά τα δεδομένα, κράτος και κεφάλαιο έστησαν ένα καταπληκτικό πλέγμα ελέγχου, του οποίου τον απώτερο σκοπό βλέπουμε εδώ και λίγες μέρες και θα καταλάβουμε καλύτερα στο μέλλον.
Η πρώτη “σφαλιάρα” ήρθε πολύ νωρίς για όσους, μέσα στον ορυμαγδό της τρομοϋστερίας των ειδήσεων, κατάφεραν να συνειδητοποιήσουν τη σημασία της κίνησης Χαρδαλιά να διατάξει την “απαγόρευση κυκλοφορίας” από τις 12 το βράδυ μέχρι τις 6 το πρωί, χωρίς καμία λογική ή επιστημονική εξήγηση. Η τελευταία θα μπορούσε εύκολα να κατασκευαστεί, αλλά δεν μπήκαν καν στον κόπο, αφού πλέον στην συνείδηση μεγάλης μερίδας του τρομαγμένου κόσμου, τα πάντα εξηγούνται με το “για να μην ξαναμπούμε σε καραντίνα”. Φαίνεται πως μέσα σε αυτή την λογική χωράει ακόμη και το ότι ο ιός έχει ωράριο εργασίας ή γουστάρει την τσάρκα σε after στέκια, πλατείες κλπ, οπότε…όλοι σπίτια μας μετά τις 12!
Κάπως έτσι φτάνουμε στην περίπτωση της πλατείας Αγ. Ιωάννη στην Αγ. Παρασκευή της Αθήνας. Ένα μέρος που αποτελεί στέκι συνάντησης για την νεολαία εδώ και δεκαετίες. Φυσικά, με κάθε επιχείρηση εστίασης κλειστή, ακόμη και ο κόσμος που τυπικά μπορεί να μην “άραζε” στην πλατεία, τώρα βρήκε ένα μέρος συνάντησης, μετά από το μεγάλο χρονικό διάστημα της καραντίνας, ώστε να επανενωθεί με οικεία πρόσωπα, να μοιραστεί τις εμπειρίες του και, στο κάτω κάτω, να κάνει ότι γουστάρει με κάθε προφύλαξη.
Το θέμα εδώ δεν ήταν τα υγειονομικά μέτρα και η ασφάλεια. Ο καθένας μπορεί να κρίνει για τον εαυτό του αν θέλει να ριψοκινδυνεύσει αυτόν και τους οικείους του και να λάβει αναλόγως τις απαραίτητες προφυλάξεις. Αντίθετα, στην συγκεκριμένη περίπτωση, μιλάμε για την πρώτη μαζική εναντίωση στα παράλογα (αλλά πάντα λογικά) μέτρα του κράτους.
Το πρώτο βράδυ της αστυνομικής επέμβασης, το κράτος, απροετοίμαστο, ηττήθηκε από εξαγριωμένους νεολαίους, απλά με μερικά άδεια μπουκάλια και κάποιες πέτρες. Αν αυτό συνέχιζε να συνέβαινει, θα αποτελούσε παράδειγμα και για άλλους. Μην ξεχνάμε ότι προ ημερών μπάτσοι είχαν φύγει με το κεφάλι κάτω και εν μέσω γιουχαΐσματος, μετά από τραμπουκισμό που επιχείρησαν σε μάζεμα για συλλογή ειδών πρώτης ανάγκης στα Εξάρχεια. Τα Εξάρχεια όμως είναι Εξάρχεια και δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να “επεκταθούν” σε άλλα μέρη, αλλιώς το κράτος θα βρεθεί μπροστά σε έναν κίνδυνο που δεν μπορεί να διαχειριστεί. Έτσι, η κατάσταση κυκλωτικής και πολιορκίας της πλατείας ήταν το δεύτερο βήμα του πειραματισμού του κράτους απέναντι σε αυτού του είδους την μαζική ανυπακοή. Και πάλι όμως δεν τους βγήκε, αφού οι νεολαίοι παρέμειναν μέχρι και τις 2, παρά το γεγονός ότι είχε δοθεί εντολή για να αδειάσει η πλατεία μετά τις 9 και παρά την συνεχή και αυξανόμενη παρουσία των μπάτσων.
Φυσικά, στην όλη υπόθεση με την πλατεία της Αγ. Παρσκευής δεν πρέπει να ξεχνάμε και την εμπλοκή του δημάρχου Βασίλη Ζορμπά. Μιλάμε για έναν ημιψεκασμένο δεξιό, που εν μέσω καραντίνας διατυμπάνιζε στα social media ότι η Θεία Κοινωνία είναι απυρόβλητη σε αρρώστιες, ενώ εδώ και χρόνια προσπαθεί με στο στανιό να βαφτίσει την πλατεία “πιάτσα ναρκωτικών”, ώστε να την ξηλώσει και να την “αναπλάσει”, για να γίνει εμπορικά εκμεταλλεύσιμη. Σημειωτέον, στο παρελθόν στην περιοχή έχουν γίνει ξεκαθαρίσματα ανάμεσα σε μαφίες και μπράβους, όχι όμως στην πλατεία, αλλά γύρω και μέσα σε μπαρ και καφετέριες, χωρίς ποτέ να ενδιαφερθεί η αστυνομία.
Θα πει τώρα ο μέσος δεξιός, φιλελές, χίπστερ κλπ, πως ψάχνουμε βελόνες στα άχυρα και προσπαθούμε να κάνουμε προπαγάνδα, ενώ το ζητούμενο εδώ είναι η δημόσια υγεία. Φυσικά, όταν καλούνται φασιστικές/ρατσιστικές συγκεντρώσεις ανοιχτά, στις οποίες σκάνε εκατοντάδες σκατόψυχοι ρατσιστές, όπως αυτή την Σούδα ενάντια την μεταφορά προσφύγων στο νησί, αυτό δεν είναι πρόβλημα για την δημόσια υγεία και οι μπάτσοι δεν επεμβαίνουν. Όταν γίνεται το ίδιο στην Βόρεια Ελλάδα, στην περιοχή της Έδεσσας, πρέπει να καούν δυο ξενοδοχεία (που θα διέμεναν οι πρόσφυγες) για να κινητοποιηθούν οι αρχές και πάλι να μην έχει κανείς από τους δράστες καμία επίπτωση. Αυτά δεν τα είδαμε φυσικά να προβάλλονται ως “αψήφιση των μέτρων” ή “δημόσιο κίνδυνο” από τα ΜΜΕ, αλλά ως “αγανακτισμένους κατοίκους” που θέλουν να προστατεύσουν τον τόπο τους από τους “λάθρο”. Μάλλον οι νεολαίοι που αράζουν σε μια πλατεία πίνοντας μπύρες είναι μεγαλύτερος κίνδυνος για το κράτος από τους φασίστες που καίνε ξενοδοχεία…
Για μια στιγμή όμως, τι λέμε… μα φυσικά και είναι! Γατί οι πρώτοι για δεύτερη συνεχόμενη βραδιά, δεν είναι διατεθειμένοι να παίξουν το παιχνίδι του κράτους και του κεφαλαίου και έχουν καταλάβει που τελειώνει η προσωπική ευθύνη και η ανάγκη για προφύλαξη και που αρχίζει η κρατική καταστολή. Ενώ οι δεύτεροι απλά αποτελούν το μακρύ χέρι του (ακρο)δεξιού κράτους και εφαρμόζουν μια ατζέντα που το ίδιο δεν είναι σε θέση να εφαρμόσει, επειδή δεσμεύεται (και καλά) από την Ευρώπη. Μια χαρά πάντως φαίνεται να κουμπώνει η επίσημη αντιμεταναστευτική πολιτική με την ακροδεξιά φασιστική βία. Anyway…
Βρισκόμαστε σε ένα πολύ κομβικό σταυροδρόμι. Το κράτος, μετά την ήττα του στην Αγ. Παρασκευή ετοιμάζεται να επιστρατεύσει αυτό που είχε θέσει ως απειλή, δηλαδή την επιβολή “τοπικής καραντίνας”. Και να γενικεύσει αυτό το μέτρο όπου υπάρξουν παρόμοιες αντιστάσεις. Με αυτόν τον τρόπο θέλει, εκτός των άλλων, να στρέψει τους καταπιεσμένους τον έναν απέναντι στον άλλο και πάλι με το υπερ-όπλο της ατομικής ευθύνης. Θέλει να επιβάλει τον περεταίρω εκφασισμό στην καθημερινότητα, χωρίς να φανεί το ίδιο ως υπαίτιο, αλλά να ρίξει το βάρος σε όσους από τους από-τα-κάτω το αμφισβητούν.
Είναι ένας κίνδυνος που είχαμε επισημάνει από την αρχή που ξεκίνησαν να γίνονται δημόσιες δράσεις αλληλεγγύης εν μέσω καραντίνας, ενώ αποτέλεσε και ένα από τα βασικά επίδικα σχετικά με την διοργάνωση των διαδηλώσεων της Πρωτομαγιάς. Όπως και πριν μια εβδομάδα όμως, έτσι και τώρα και από εδώ και πέρα, πρέπει να πάρουμε την απόφαση πως δεν θα εκχωρήσουμε τον δημόσιο χώρο στο κράτος και το κεφάλαιο. Μακριά από αστείες απόψεις περί μη ύπαρξης επιδημίας και λαμβάνοντας ο καθένας τα μέτρα που θεωρεί απαραίτητα, να βγούμε στους δρόμους και στις πλατείες, να τις επανοικειοποιηθούμε πριν να είναι πολύ αργά.
Γιατί η επίθεση του κράτους στο δικαίωμα του δημοσίου χώρου μπορεί να ακολουθηθεί από την επίθεση του κεφαλαίου στον ίδιο τον δημόσιο χώρο, με την πλήρη εμπορευματοποίησή του. Η οποία, αν αφήσουμε να συντελεστεί, σίγουρα θα οδηγήσει σε μια “χαλάρωση” μέτρων, αφού πλέον θα μπορεί να παραχθεί κέρδος από παντού. Ήδη βλέπουμε διάφορους καταστηματάρχες να διεκδικούν κάθε τετραγωνικό στις πλατείες, ως μέσο πίεσης για τα μέτρα της κυβέρνησης απέναντι στον “συνωστισμό” στα καφέ και τα μπαρ μετά την καραντίνα. Τίποτα και κανείς δεν μας εγγυάται πως, προς χάριν της “οικονομίας” και του τουρισμού, δεν θα γεμίσουν οι πλατείες και τα πεζοδρόμιά μας με τραπεζοκαθίσματα, προσεκτικά τοποθετημένα ώστε να συμμορφώνονται με τα “υγειονομικά μέτρα”.
Αν τώρα λοιπόν δεν λάβουμε πραγματικά το βάρος της ευθύνης, όχι όμως αυτής της “προσωπικής” που επιτάσσει το κράτος, αλλά αυτής της συλλογικής, που μας αναλογεί ως αγωνιζόμενα κομμάτια των απο-τα-κάτω, μπορεί μια μέρα να ξυπνήσουμε εν μέσω ενός “εμπορευματικού ολοκληρωτισμού”. Δηλαδή ενός τρομακτικού υβριδίου ακραίου νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού και κρατικού ολοκληρωτισμού, όπου το “άγιο κέρδος” θα προστατεύεται και επίσημα από το “τιμωρό κράτος” με κάθε μέσο και χωρίς καμία προκάλυψη αστικής δημοκρατίας.
Πριν ένα μήνα λέγαμε #μετάθαλογαριαστούμε
Τώρα λοιπόν έφτασε αυτή η ώρα
