Το γεγονός πως η αγορά εισβάλει στο πεδίο κάθε αναγνωρισμένης μειοψηφίας ή πολιτισμικής καινοτομίας είναι γνωστό και τόσο αυτονόητο που τείνουμε να το ξεχνάμε. Δεν πρέπει.
Τα αφεντικά είναι πάντοτε αφεντικά και σε ένα περιβάλλον gentrification οι πελάτες οφείλουν να ασχολούνται μόνο με την «φάση» και τις «πολλές επιλογές» που τους δίνονται. Το «διαφορετικό» πουλάει, και ποια περιοχή έχει «κεφάλαιο» διαφορετικότητας μεγαλύτερο από τα Εξάρχεια στην Αθήνα;
Μια επένδυση στο «διαφορετικό», το vegan, λίγα μέτρα από την πλατεία, το Cookoomela grill στην οδό Θεμιστοκλέους 43-45 μετατρέπει σε κέρδος τόσο τον «ιδιαίτερο χαρακτήρα» των Εξαρχείων όσο και την πολιτισμική/πολιτική επιλογή του veganισμού. Mεγάλο κέρδος, ακόμα και σε δύσκολες περιόδους, τόσο που να επεκτείνεται ανοίγοντας νέα μαγαζιά, όπως αυτό στο Γκύζη που ξεκίνησαν και τα εργοδοτικά παρατράγουδα. Ένα κέρδος που παράγουν οι εργαζόμενοί του, σε εντατικοποιημένες και επικίνδυνες λόγω πανδημίας συνθήκες, την ώρα που τους ζητείται να δουλέψουν με όλο και λιγότερα χρήματα και που στο τέλος αν διαμαρτυρηθούν απολύονται.
Το τελευταίο περιστατικό που καταγγέλθηκε αφορά απόλυση εργαζόμενου που θεωρήθηκε υπαίτιος διαμαρτυριών μετά από εκδικητική απόλυση άλλης συναδέλφου του. Τα «μικροαφεντικά» με την start up «σουβλάκι με μανιτάρια», αυτοδημιούργητα όπως μας λέει η Athens Voice, κάνουν ότι θέλουν, όποτε το θέλουν, όπως για παράδειγμα μπορούν να αλλάζουν τις ίδιες τις συμβάσεις εργασίας για να μειώνουν μισθούς ή να προσλαμβάνουν ψήστρια και να την δηλώνουν καθαρίστρια.
Όσοι και όσες είμαστε στα Εξάρχεια ούτε αυταπάτες έχουμε για το αν διαφέρει και στο ελάχιστο ο καπιταλισμός μέσα ή έξω από αυτά, ούτε όμως και κλείνουμε τα μάτια στην κουλτούρα που επιχειρεί να καλλιεργήσει το gentrification. To Cookoomela grill στην οδό Θεμιστοκλέους 43-45 είναι μια trendy τρύπα και μια μικρή γαλέρα για όσους δουλεύουν εκεί με καπετάνιους τους επιχειρηματίες.
Οι εργαζόμενοι στην εστίαση από την μεριά τους δίνουν τους δικούς τους αγώνες στην βάση, όλοι εμείς όμως που μπορούμε να προσεγγίσουμε αυτή τη γαλέρα σαν πιθανοί πελάτες οφείλουμε να θυμόμαστε ότι πρώτα από όλα η θέση μας στην κοινωνία είναι η ίδια με αυτή των απολυμένων εργατών του Cookoomela grill, όχι με τα αφεντικά τους. Και δεν είναι καθόλου δύσκολο, από τις «πολλές επιλογές» που δίνει η αγορά στα Εξάρχεια το Cookoomela grill να λείπει. Να μην ψωνίζει κανείς και καμιά από κει. Όχι γιατί είναι λιγότερο γαλέρες τα άλλα μαγαζιά αλλά γιατί είναι καλό για όλους/ες να πάρουν ένα ακόμα μάθημα τα αφεντικά, και τα μικρά αφεντικά, να μην καβαλάνε τόσο το καλάμι.
Φυσικά, τα μποϋκοτάζ δεν λύνουν τίποτα μακροπρόθεσμα στην υπόθεση της υπεράσπισης των εργατικών δικαιωμάτων. Ας το δούμε όμως και ως μια πράξη ελάχιστης συνείδησης, σε ατομικό επίπεδο, τόσο της δικής μας ταξικής θέσης, όσο και υπεράσπισης της αληθινής διαφορετικότητας που περικλείεται στο φαντασιακό όσο και στην ιστορία των Εξαρχείων. Αναφερόμαστε σε αυτή τη διαφορετικότητα που εμπεριέχει το εναλλακτικό ως άρνηση της παλαιάς τάξης και που επιδιώκει τη συνολική κριτική, να ανοίξει τους ορίζοντές του πολύ πέρα από την πόζα του Lifestyle. Αν ο veganισμός αντιλαμβάνεται τον εαυτό του σαν κάτι πολιτισμικά καινοτόμο δε μπορεί να αγνοήσει ότι σε κάτι τέτοια μαγαζιά εργάτες έχουν την μεταχείριση υποζύγιου.
Και οι μικρές απαντήσεις έχουν την αξία τους και η αδιαφορία κοστίζει δυσανάλογα. Καλή η φάση «ανέμελη διασκέδαση στα Εξάρχεια» (κάπου ανάμεσα στην εμπορία ναρκωτικών και τις περιπολίες των Δέλτα ανάμεσα στα παγκάκια της πλατείας) αλλά η φάση αφεντικό σε απολύει είναι κακή και ανα πάσα στιγμή απειλεί τον καθένα/μία. Γι᾽ αυτό κοστίζει δυσανάλογα η αδιαφορία…
Κανένας και καμία να μην αγοράσει το παραμικρό από το Cookoomela grill!
Ρουβίκωνας
