Πρωτομαγιά 1924: η δολοφονία του Σωτήρη Παρασκευαΐδη, του Γιώργου Αλεξάτου

από | 30 Απρ, 2023

Αν και οι πρώτοι εορτασμοί της Εργατικής Πρωτομαγιάς στην Αθήνα έγιναν στα 1893 και ’94, και στην υπό οθωμανική κυριαρχία Θεσσαλονίκη το 1909, ελάχιστες ήταν οι πρωτομαγιάτικες εκδηλώσεις κατά την περίοδο των πολεμικών περιπετειών από το 1912 έως το 1922, κι αυτές απαγορευμένες και αντιμετωπιζόμενες με αστυνομική καταστολή.

Αμέσως μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, κύριο χαρακτηριστικό της οικονομικής πολιτικής των βενιζελικών κυβερνήσεων ήταν η δημιουργία όρων για τη διευκόλυνση της επενδυτικής δραστηριότητας του κεφαλαίου, ώστε να υπάρξει η αναγκαία μεταπολεμική οικονομική ανάκαμψη. Κάτι τέτοιο προϋπέθετε την ακύρωση εργατικών κατακτήσεων της προηγούμενης περιόδου, όταν η ανάγκη διατήρησης κλίματος κοινωνικής ειρήνης στο εσωτερικό για την απρόσκοπτη διεξαγωγή των πολεμικών τυχοδιωκτισμών υποχρέωνε σε υποχωρήσεις έναντι των εργατικών αιτημάτων. Άλλωστε, υπήρχε πλέον και η άφθονη και φτηνή εργατική δύναμη που μπορούσε να προσφέρει το εξαθλιωμένο προσφυγικό προλεταριάτο.

Η αντίσταση των εργαζομένων στην πολιτική αυτή αντιμετωπίστηκε με ιδιαίτερη βιαιότητα, με αποκορύφωμα τη δολοφονία έντεκα απεργών εργατών στον Πειραιά, τον Αύγουστο 1923, και την πολύμηνη απαγόρευση της λειτουργίας των εργατικών συνδικαλιστικών οργανώσεων.

Ενώ πρωθυπουργός έχει γίνει ο παλιός ηγέτης των σοσιαλιζόντων «Κοινωνιολόγων» Αλέξανδρος Παπαναστασίου, που πρωτοστάτησε στην ανακήρυξη της αβασίλευτης Δημοκρατίας στις 25 Μαρτίου 1924, η πολιτική απέναντι στην εργατική τάξη και στο συνδικαλιστικό κίνημα παρέμεινε η ίδια: αναίρεση των εργατικών κατακτήσεων και καταστολή των εργατικών αγώνων. Στο πλαίσιο αυτής της πολιτικής απαγορεύτηκε και ο εορτασμός της Εργατικής Πρωτομαγιάς στο κέντρο της Αθήνας και του Πειραιά, σε αντίθεση με την απόφαση των Εργατικών Κέντρων των δύο πόλεων. Ως χώρος εορτασμού επιτράπηκαν οι στύλοι του Ολυμπίου Διός, ενώ ορίστηκε και χρόνος έναρξης και λήξης.

Αποφασισμένο να γιορτάσει την Πρωτομαγιά στο κέντρο της πόλης, το Εργατικό Κέντρο Αθήνας κάλεσε σε συγκέντρωση έξω από τα γραφεία του στην πλατεία Δημοτικού Θεάτρου. Εκεί συγκεντρώθηκε πλήθος εργαζομένων, από τις 9 το πρωί της Πέμπτης 1 Μαΐου, ενώ κατά τις 10 εμφανίστηκαν δυνάμεις του στρατού και δόθηκε διαταγή να διαλυθεί η συγκέντρωση. Οι εργαζόμενοι απάντησαν με τον «Ύμνο της Διεθνούς» και με συνθήματα ταξικά και αντικυβερνητικά.

Για τη διάλυση των συγκεντρωμένων χρησιμοποιήθηκαν δύο υδραντλίες, χωρίς όμως αποτέλεσμα.  Ακολούθησαν πυροβολισμοί από τους αξιωματικούς και επέλαση του ιππικού, αν και πολλοί στρατιώτες αρνήθηκαν να εκτελέσουν τις διαταγές.

Συνέπεια της επίθεσης ήταν δεκάδες τραυματισμοί διαδηλωτών, κυρίως από ξιφολόγχες, καθώς και περί τις 50 συλλήψεις. Μεταξύ των τραυματιών ήταν και ο Σωτήρης Παρασκευαΐδης, που χτυπήθηκε από ξιφολόγχη στο κεφάλι, μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο και πέθανε την άλλη μέρα, την Παρασκευή 2 Μαΐου. Επρόκειτο για τον πρώτο νεκρό σε πρωτομαγιάτικη κινητοποίηση στην Ελλάδα.

Ο Σωτήρης Παρασκευαΐδης ήταν ένας νέος εργάτης που εντάχθηκε στο εργατικό κίνημα μέσα από την οδυνηρή εμπειρία των αλλεπάλληλων πολεμικών περιπετειών, κατά τις οποίες έχασε τα δυο του αδέλφια, ενώ έζησε κι ο ίδιος τον εφιάλτη του πολέμου ως στρατιώτης.

Εργαζόμενος ως ζαχαροπλάστης, εντάχθηκε στο σωματείο του κλάδου του, αναπτύσσοντας συνδικαλιστική δραστηριότητα. Ταυτόχρονα, συμμετείχε ενεργά  στο μαζικό κίνημα των Παλαιών Πολεμιστών, το οποίο ανέπτυσσε δραστηριότητα αντιπολεμική και αντιμιλιταριστική, ενώ πρόβαλλε και ζητήματα επαγγελματικής αποκατάστασης των απολυθέντων στρατιωτών. Η προσχώρησή του στο Τμήμα Αθήνας της Ομοσπονδίας Κομμουνιστικών Νεολαιών Ελλάδας, της ΟΚΝΕ, ήταν η αναμενόμενη εξέλιξη.

Θέλοντας να αποφύγουν τη μετατροπή της κηδείας του νεαρού εργάτη σε πανεργατική κινητοποίηση, οι αρχές άσκησαν πιέσεις στον πατέρα του, υποχρεώνοντάς τον να πραγματοποιήσει την κηδεία χωρίς ενημέρωση των συνδικαλιστικών οργανώσεων. Την καταγγελία την έκανε ο ίδιος ο Χαράλαμπος Παρασκευαΐδης, με επιστολή του στον «Ριζοσπάστη», στις 7 Μαΐου.

Πηγή: https://alexatosgiorgos.webnode.gr/news/protomagia-1924-i-dolofonia-toy-sotiri-paraskeyaidi/?fbclid=IwAR0qOxLSCQJzySuiv3bHv79GX3-5gpv3q_KRIzLqZqPClRaFogYZComZe2g

Το alerta.gr αποτελεί μια πολιτική προσπάθεια διαρκούς παρουσίας και παρέμβασης, επιδιώκει να γίνει κόμβος στο πολύμορφο δικτυακό τοπίο για την διασπορά ριζοσπαστικών αντιλήψεων, δράσεων και σχεδίων στην κατεύθυνση της κοινωνικής απελευθέρωσης… Η συνεισφορά είναι ξεκάθαρα ένα δείγμα της κατανόησης της φύσης του μέσου και της ανάγκης που υπάρχει για να μπορεί να συνεχίσει να υπάρχει και να μεγαλώνει. Για όποιον/α θέλει να συνδράμει ας κάνει κλικ εδώ

Να φοβάσαι αυτούς που καταδικάζουν τη βία. Είναι αδίστακτοι (Βίντεο)

Να φοβάσαι αυτούς που καταδικάζουν τη βία. Είναι αδίστακτοι (Βίντεο) Να φοβάσαι αυτούς που καταδικάζουν τη βία στα λόγια, ενώ στην πράξη την ασκούν, την καλύπτουν ή την αιτιολογούν ως απαραίτητο κρατικό μονοπώλιο. Είναι οι ίδιοι που θεωρούν τη ζωή ενός αυτιστικού...

Παρέμβαση – καταπέλτης του ΟΗΕ ενάντια στο πλάνο εκκένωσης των Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας

Παρέμβαση - καταπέλτης του ΟΗΕ ενάντια στο πλάνο εκκένωσης των Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας. Η χθεσινή συνέντευξη τύπου της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών, που πραγματοποιήθηκε στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων, ξεκίνησε με μια απαραίτητη και κρίσιμη...

Στάση εργασίας από τους διανομείς κατά τη διάρκεια του τελικού του Μουντιάλ

Στάση εργασίας από τους διανομείς κατά τη διάρκεια του τελικού του Μουντιάλ. Στάση εργασία έχει προκηρύξει τα Σωματείο Εργαζομένων Efood και τα Σωματεία Εργαζομένων Wolt σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη κατά τη διάρκεια του τελικού του Μουντιάλ και ζητούν από τους καταναλωτές...

Η Ελευθεριακή Πρωτοβουλία Θεσσαλονίκης παύει τη λειτουργία της

Η Ελευθεριακή Πρωτοβουλία Θεσσαλονίκης παύει τη λειτουργία της. ΕΝΑΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΛΕΙΝΕΙ, Ο ΑΓΩΝΑΣ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ! «Οδοιπόρε, δεν υπάρχει δρόμος· ο δρόμος χαράζεται περπατώντας» Antonio Machado Τον Ιανουάριο του 2013 μια ομάδα ανθρώπων αποφάσισε να δημιουργήσει μια νέα...

Οι ένοικοι του χθεσινού κόσμου: Το μακρύ απόγευμα των ’90s

Οι ένοικοι του χθεσινού κόσμου: Το μακρύ απόγευμα των '90s. Ο θαυμασμός του Θοδωρή Αθερίδη προς τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη δεν είναι τυχαίος. Είναι ο ναρκισσιστικός αυτοθαυμασμός μιας παρακμασμένης αυτοεικόνας, μιας αποτυχημένης μετριότητας που υπήρξε απολύτως επιτυχημένη...

Η παρακμή της ελληνικής επαρχίας

Η παρακμή της ελληνικής επαρχίας. Οι πρόσφατες δηλώσεις του δημάρχου Άργους και η δημόσια στήριξη στους δύο δολοφόνους του 20χρονου μας λένε πολλά και είναι χρησιμότατες γιατί αποκαλύπτουν αυτό που πολλοί κάνουν ότι δεν βλέπουν: Μιλάω για την ευρύτερη εικόνα που...

FIFA: Η αποθέωση της διαφθοράς

FIFA: Η αποθέωση της διαφθοράς. Αναδημοσίευση από Ουλτρας - 𝐒𝐜𝐨𝐮𝐭 - 𝐌𝐚𝐭𝐜𝐡 𝐀𝐧𝐚𝐥𝐲𝐬𝐭. Ο Γάλλος ερευνητικός δημοσιογράφος Ρομέν Μολίνα, ένα όνομα με τεράστια αξιοπιστία στη χώρα του, έριξε μια πραγματική "βόμβα" στα θεμέλια του παγκόσμιου ποδοσφαίρου. Ο αντίκτυπος της...

Λευκός τρόμος, ή μια σύντομη ιστορία της μεταμνημονιακής Ελλάδας

Λευκός τρόμος, ή μια σύντομη ιστορία της μεταμνημονιακής ελλάδας “Ο μνημονιακός κύκλος που άνοιξε για την χώρα το 2010 φτάνει σήμερα στο επέκεινα της αναπόφευκτης παρακμής του. Μία χώρα που πηγαίνει προς τις εκλογές με υπουργούς, δημοσιογράφους και αντιπολίτευση...

Νέες απολύσεις, λογοκρισία και τρομοκρατία στην Εφημερίδα των Συντακτών – Κήρυξη απεργίας ζητούν οι εργαζόμενοι

Νέες απολύσεις, λογοκρισία και τρομοκρατία στην Εφημερίδα των Συντακτών – Κήρυξη απεργίας ζητούν οι εργαζόμενοι. Αναταραχή επικρατεί και πάλι στην Εφημερίδα των Συντακτών, έπειτα από δύο νέες απολύσεις που πραγματοποιήθηκαν μέσα σε μια εβδομάδα, ανεβάζοντας τον...

Καταγγελία της πλατφόρμας Χαρδαλιά για το φακέλωμα των Προσφυγικών

Καταγγελία της πλατφόρμας Χαρδαλιά για το φακέλωμα των Προσφυγικών. ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΑΝΟΜΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑΣ ΧΑΡΔΑΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ Μετά το μεγάλο φιάσκο του υποτιθέμενου σχεδίου εκκένωσης για «ανάπλαση» των...